Gönderdiğiniz bir teklifin ne zaman takip edileceğini öğrenmek için teklifi gönderen çalışanı aramanız gerekiyorsa satış takibiniz kişilere bağlı demektir. Müşteri ilişkileri yönetimi (CRM) yazılımı, müşteri bilgilerini, görüşmeleri, tekliflerin durumunu ve sonraki adımları ortak bir yerde takip etmenizi sağlar. Excel’in işinizi ne zaman gördüğünü ve bir CRM’in size fayda sağlayıp sağlamadığını 30 günde nasıl sınayabileceğinizi aşağıdaki adımlarla değerlendirebilirsiniz.
Excel Satış Takibi İçin Ne Zaman Yeterli?
Teklif sayınız yönetilebilir düzeydeyse, kayıtları kimin güncelleyeceği belliyse ve açık işlerin durumunu tek bir dosyadan görebiliyorsanız Excel yeterli olabilir. Bunu sınamak için son gönderdiğiniz beş teklife bakın. Her biri için sorumlu kişiyi, son görüşmeyi ve bir sonraki takip tarihini dosyadan bulabiliyor musunuz? Bir çalışan izne çıktığında başka biri aynı dosyayla takibi devralabiliyorsa mevcut düzeniniz iş görüyor olabilir.
CRM’e Geçişi Düşünmek İçin Dört Belirti
- Takipler kaçıyor. Müşteriye dönüş tarihi belirleniyor ama bu tarih kişisel takvimde veya mesajlarda kaldığı için ekip gecikmeyi göremiyor.
- Teklifler unutuluyor. Dosyada teklifin gönderildiği yazıyor ama müşterinin yanıtı, son arama ve bir sonraki adım belli olmuyor.
- Müşteri geçmişi çalışanlarda kalıyor. Sorumlu kişi yokken ekip, müşteriye hangi fiyatın veya teslim süresinin konuşulduğunu bulamıyor.
- Satış süreci ölçülemiyor. Ay sonunda kaç teklif verildiğini biliyorsunuz ama hangilerinin karara bağlandığını ve açık işlerin hangi aşamada beklediğini göremiyorsunuz.
Varsayımsal örnek. Üç kişilik bir tabela işletmesinde bir çalışan teklifi hazırlıyor, diğeri müşteriyi arıyor. Müşteri ölçüleri değiştirdiğinde güncel bilgi mesajlaşmada kalıyor ve bir hafta sonra ekip eski teklifi takip ediyor. Pilot sırasında işletme her açık teklife bir sorumlu, güncel teklifin bağlantısı ve tarihli bir sonraki adım ekliyor. Böylece ekip aynı müşteriyi iki kez aramadan işi devralabiliyor ve hangi tekliflerin beklediğini görebiliyor.
Pilot Öncesi Veriyi, Sorumlulukları Ve Maliyeti Hazırlayın
Önce Açık Teklifleri Temizleyin
Pilota açık teklifler ve bu tekliflerin müşterileriyle başlayın. Excel dosyasının bir kopyasını alın, sütun adlarını düzenleyin ve aynı müşteriye ait olabilecek kayıtları telefon, e-posta ve firma bilgisiyle karşılaştırın. Aynı firmadaki farklı kişilerin kayıtlarını koruyun. CRM’de müşteri, teklif durumu, sorumlu kişi ve sonraki adım için kullanılacak alanları belirleyin. Birkaç kaydı deneme amaçlı aktarın, ardından tekliflerin doğru müşterilere bağlandığını ve tarihlerin doğru göründüğünü kontrol edin.
Kaydı Kimin Ve Ne Zaman Güncelleyeceğini Belirleyin
Her teklifin bir sorumlusu olsun. Teklifi gönderen kişi sonraki adımı tarihli olarak kaydetsin, görüşmeyi yapan kişi sonucu işlesin. İlk hafta ekiple birlikte gerçek bir teklifi açın, takip görevi oluşturun ve başka bir çalışana devredin. Her gün kullanılacak alanları bu akış için gerekenlerle sınırlayın. Aynı teklif hem Excel’de hem CRM’de güncellenirse bilgi ayrışır. Pilot tekliflerinin güncel durumunu CRM’de tutun.
Toplam Maliyeti Hesaplayın
İlk yıl için aboneliğe kurulum, veri temizliği, aktarım, eğitim ve bakım için ayrılacak çalışma süresini ekleyin. Günlük iş için gerekli bir bağlantı veya özellik ayrı bir ücret gerektiriyorsa onu da hesaba katın. Çalışan sayısı arttığında maliyetin nasıl değişeceğini ve sistemden ayrılırken kayıtları hangi biçimde alabileceğinizi kontrol edin. Kararı verirken bu toplamı pilotta gözlediğiniz takip ve iş devri iyileşmesiyle birlikte değerlendirin.
30 Günlük CRM Pilotunu Nasıl Yürütürsünüz?
- 1–7. gün. Son haftalardaki tekliflerden bir örneklem alın. Takip tarihi bilinen tekliflerde gecikmeleri sayın. Takip tarihi eksik kayıtları ayrıca işaretleyin. Pilot grubunu seçin ve temizlediğiniz birkaç kaydı aktararak düzeni sınayın.
- 8–14. gün. Pilot kapsamındaki açık ve yeni teklifleri CRM’de yürütün. Ekip her gün vadesi gelen takipleri aynı ekrandan kontrol etsin. İşin nerede yavaşladığını ve hangi alanların düzenli olarak boş kaldığını kaydedin.
- 15–21. gün. Bir satış kaydını başka bir çalışana devredin. Çalışanın teklifin güncel hâlini, son görüşmeyi ve sonraki adımı bulup bulamadığını gözlemleyin. Gereksiz veri girişlerini kaldırın ve eksik sorumlulukları netleştirin.
- 22–30. gün. Vadesi gelen takiplerin ne kadarının zamanında tamamlandığını ve açık tekliflerin ne kadarında tarihli bir sonraki adım bulunduğunu inceleyin. Başlangıçla karşılaştırırken benzer teklifleri esas alın ve ilk hafta eksik olan kayıtları hesaba katın.
Pilota başlamak için bugün son beş teklifinizi açın. Her birinde sorumluyu, son görüşmeyi ve tarihli sonraki adımı bulup bulamadığınızı işaretleyin. Ortak bir eksik görürseniz pilotun hedefini o eksik üzerinden yazın. Örneğin açık tekliflerin her birine sorumlu ve tarihli bir sonraki adım atamayı hedefleyin, 30. günde de bu kayıtların takibe dönüşüp dönüşmediğine bakın.
Sık sorulan sorular
Müşteri listesi başarıyla aktarıldığı hâlde teklif geçmişi kaybolabilir mi?
Evet. Müşteri kartları aktarılırken eski teklifler, görüşme notları ve ek dosyalar farklı kayıtlarda tutulduğu için dışarıda kalabilir. Aktarılan müşteri sayısından bu bağlantıların doğru kurulduğunu anlayamazsınız. Tam geçişten önce birden fazla teklifi ve farklı tarihlerde görüşmeleri olan birkaç müşteriyi seçin. Yeni sistemde her müşteri için teklif sürümlerini, tarihleri, notları ve ilgili belgeleri açarak eski kayıtla karşılaştırın. Günlük iş için gereken bir geçmiş parçası aktarılamıyorsa geçişten önce ekibin bu bilgiye nereden ulaşacağını belirleyin.
Çalışanlar teklifleri CRM’e ancak haftanın sonunda giriyorsa sorun nerede olabilir?
Kayıt adımı işin yapıldığı ana oturmuyor olabilir. Teklif e-postadan gönderiliyor, CRM’de ayrıca uzun bir form dolduruluyor ve çalışan takip listesini zaten başka bir yerden yürütüyorsa veri girişi haftanın sonuna kalabilir. Bir çalışanla birlikte gerçek bir teklif gönderimini baştan sona izleyin. Aynı bilginin ikinci kez girildiği noktaları bulun. Teklif gönderildiği anda tarihli bir takip oluşturmayı kolaylaştırın ve ertesi hafta kayıtların ne kadarının aynı gün açıldığını kontrol edin.
CRM’de kapatılan takip sayısı artarsa pilotu başarılı sayabilir miyim?
Kapatılan takip sayısı tek başına yeterli bir başarı ölçütü oluşturmaz. Ekip geçmiş görevleri topluca kapatmış olabilir veya aynı müşteriye yapılan birden fazla arama sayıyı yükseltebilir. Önce vadesi gelen takiplerin ne kadarının zamanında yapıldığına, sonra tamamlanan takiplerde görüşme sonucunun ve gerekiyorsa yeni adımın kaydedilip kaydedilmediğine bakın. Örnek olarak beş tamamlanmış takibi açın ve başka bir çalışanın bu kayıtlardan müşterinin durumunu anlayıp anlayamadığını kontrol edin.
Pilot sonunda Excel’e dönmek istersem CRM’de yapılan güncellemeleri nasıl korurum?
Geri dönüşü mümkün kılmak için pilotta oluşturulan ve güncellenen kayıtları dışa aktarmayı ilk hafta deneyin. Başlangıçtaki Excel kopyası, sonradan eklenen müşterileri veya değişen teklif durumlarını içermez. Deneme için yeni bir müşteri, güncellenmiş bir teklif ve bir görüşme notu içeren küçük bir kayıt grubu dışa aktarın. Bunları Excel’e aldığınızda hangi teklifin hangi müşteriye ait olduğunu ve son güncellemenin ne zaman yapıldığını kontrol edin. Geri dönüş gerekirse bu birleştirmeyi kimin yapacağını önceden belirleyin.